Sorbonne Şapeli: Paris üniversitelerinin az bilinen mimari mücevheri

Latin Mahallesi'nde 17. yüzyılda inşa edilen Sorbonne Şapeli, Fransız klasisizminin zarafetini yansıtmakta, Richelieu'nun mezarına ev sahipliği yapmakta ve eski Paris Üniversitesi'nin entelektüel ve mimari prestijine tanıklık etmektedir. Yirmi beş yılı aşkın bir süredir erişilemeyen şapelin birkaç yıl içinde yeniden halka açılması planlanmaktadır.

Latin Mahallesi'nin kalbinde yer alan Sorbonne Sainte-Ursule Şapeli, ana avludan veya dışarıdan kolayca görülebilen, ancak üniversite öğrencileri dahil çok az kişinin ziyaret edebildiği, tarih, sanat ve maneviyatı bir araya getiren ikonik bir anıttır. 17. yüzyılda Kardinal de Richelieu'nun teşvikiyle inşa edilen şapel,klasik Fransız mimarisinin büyüleyici bir kanıtı olmaya devam etmektedir.

1257 yılında Robert de Sorbon tarafından kurulan ve Fransa'nın en eski üniversitesi olan Sorbonne, Paris Üniversitesi'nin önemli bir entelektüel merkezi haline gelmiştir. 17. yüzyılın başlarında, Louis XIII'ün başbakanı ve üniversitenin hamisi olan Kardinal de Richelieu, binanın büyük bir renovasyonunu üstlendi. 1635 yılında mimar Jacques Lemercier'i üniversitenin prestijine yakışır bir şapel tasarlaması için görevlendirdi.

1642'de tamamlanan ve 1887'den beri Tarihi Anıt olarak listelenen şapel, İtalyan modellerinden esinlenen dengeli cephesi ve binaya hakim olan ana avludan görülebilen heybetli kubbesiyle Fransız klasisizminin mükemmel bir örneğidir. Burada iz bırakmak isteyen Richelieu, 1694 yılında heykeltıraş François Girardon tarafından yapılan kendi beyaz mermer mezarını inşa ettirmeye karar vermiştir.

Bugün hala görülebilen anıt mezarı, Philippe de Champaigne'in kubbedeki üniversitenin dört fakültesini (sanat, bilim, hukuk ve tıp) temsil eden madalyonların anıtsal resimleri ve Paul Dallery'nin değiştirilmemiş orgu gibi Paris mirasının bu mücevherinin merkezi bir özelliği olmaya devam etmektedir.

Yüzyıllar boyunca şapel birçok çalkantılı dönemden geçmiştir. Fransız Devrimi sırasında kullanılmamış ve tahrip edilmiş, eserleri dağılmış veya yok edilmiştir. Şapel, 1883 ve 1901 yılları arasında uzun bir yeniden inşa kampanyasına rağmen 19. yüzyılda yavaş yavaş bakıma muhtaç hale gelmiştir.

İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra şapel, dönüştürülmüş bir mahzende Direniş şehitleri olan lise öğrencileri ve öğretmenlerin anıldığı bir anma yeri haline gelmiştir. 1999'daki fırtınadan ağır şekilde etkilenen şapel kapatılmış ve sızıntıyı durdurmak ve hasarı sınırlamak için 2008 yılına kadar çatısı ve cepheleri onarılmıştır.

Artık düzenli bir ibadet yeri olmamasına ve yaklaşık 25 yıldır halka kapalı olmasına rağmen, Sorbonne şapeli zaman zaman konserler ve sergiler de dahil olmak üzere kültürel ve törensel etkinliklere ev sahipliği yapmaktadır. Journées du Patrimoine (Miras Günleri) sırasında ziyaret edilebilen şapelin, bir Amerikan STK'sının yardımıyla başlatılan restorasyon kampanyası sayesinde birkaç yıl içinde yeniden halka açılması bekleniyor.