Η αλλαγή ώρας στις 29 Μαρτίου 2026 πλησιάζει, και μαζί της επιστρέφει, αμετάβλητα, το ίδιο ερώτημα: πρέπει να προχωρήσουμε ή να γυρίσουμε το ρολόι; Ωστόσο φέτος μια ακόμη απορία κερδίζει έδαφος στη δημόσια συζήτηση: μήπως να τελειώνουμε μια και καλή με αυτό το τελετουργικό; Από τη στιγμή που το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε την κατάργηση της αλλαγής ώρας το 2019, χωρίς να έχει ληφθεί ποτέ συγκεκριμένη απόφαση, οι Γάλλοι περιμένουν. Στην Ίλ ντε Φραντ όπως και αλλού, η κόπωση είναι ορατή. Και το πραγματικό θέμα παραμένει: αν η Γαλλία έπρεπε να επιλέξει ανάμεσα σε περιφερή θερινή ώρα και περιφερή χειμερινή ώρα, πώς θα φαινόταν η καθημερινότητα του Παρισιού;
Αυτό είναι μακράν η αγαπημένη επιλογή των Γάλλων. Κατά τη διάρκεια μιας δημόσιας διαβούλευσης, το 59% των Γάλλων τάχθηκε υπέρ της μόνιμης θερινής ώρας. Το καταλαβαίνουμε: το να διατηρείς φυσικό φως μέχρι τις 10 το βράδυ τον Ιούνιο στις ταράτσες του Μαραί ή κατά μήκος του Σηκουάνα αποτελεί μια ελκυστική προοπτική.
Τόσο το καλοκαίρι δεν αλλάζει πολλά, καθώς ήδη βρισκόμαστε στην τρέχουσα ώρα. Όμως το πρόβλημα εμφανίζεται το χειμώνα. Αν διατηρούσαμε τη θερινή ώρα όλο το χρόνο, ένας Παριζιάνος θα βλέπει τον ήλιο να ανατέλλει γύρω στις 9:45–10:00 τον Δεκέμβριο, αντί για σήμερα γύρω στις 8:40.
Με άλλα λόγια, τα σχολικά παιδιά θα ξεκινούν το δρόμο προς το σχολείο μέσα στο απόλυτο σκοτάδι, οι εργαζόμενοι θα επιβιβάζονται στο μετρό πριν την αυγή, και η χειμερινή ψυχική διάθεση, ήδη υπό πίεση, θα δεχόταν ακόμη ένα πλήγμα. Σε μόνιμη θερινή ώρα, η Γαλλία θα βρισκόταν σε απόκλιση δύο ωρών από τον φυσικό της ηλιακό χρόνο, μια απόκλιση ακόμη εντονότερη απ' ό,τι σήμερα.
Οι επιστήμονες, από την πλευρά τους, προτιμούν σαφώς την άλλη επιλογή. Μια μελέτη που δημοσιεύεται στα Proceedings of the National Academy of Sciences καταλήγει χωρίς αμφιβολία ότι η μόνιμη ώρα χειμώνα είναι η πιο ωφέλιμη για τον ανθρώπινο οργανισμό. Αντιστοιχεί περισσότερο στον φυσικό μας κιρκαδιανό ρυθμό, αυτό το βιολογικό ρολόι που στηρίζεται στην εναλλαγή ημέρας-νύχτας και που η αλλαγή της ώρας ταράζει δύο φορές το χρόνο.
Ο Inserm, από την πλευρά του, επισημαίνει ότι αυτή η εποχική μετατόπιση προκαλεί διαταραχές ύπνου, ευερεθιστότητα και μειωμένη εγρήγορση. Με μόνιμη ώρα χειμώνα, τα πρωινά θα φωτίζουν περισσότερο, ενώ τα παιδιά και οι ηλικιωμένοι — οι πλέον ευάλωτοι στον αντίκτυπο αυτών των μεταβολών — θα επηρεάζονται λιγότερο.
Αλλά θα πρέπει να δεχθούν ένα σημαντικό τίμημα για τους Παριζιάνους: βραδινές ώρες που θα ξεκινούν γύρω στις 17:00 τον Δεκέμβριο, αντί για τις 16:56 σήμερα. Οι υπαίθριοι χώροι καφέ, οι βόλτες στο Bois de Boulogne, οι εξόδοι μετά τη δουλειά... όλα θα συγκεντρώνονται περισσότερο μέσα στη μέρα.
Το πρόβλημα είναι ότι το Παρίσι δεν αποφασίζει μόνο του. Η αλλαγή της ώρας αποτελεί δέσμευση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ό,τι αποφασίζεται γίνεται στη Βρυξέλλες, όχι στο Ελιζέ. Και στη Βρυξέλλες το θέμα έχει «παγώσει» από το 2020. Οι βορειοευρωπαϊκές χώρες προτιμούν την χειμερινή ώρα, καθώς ταιριάζει περισσότερο με τη βόρεια γεωγραφική τους θέση, ενώ οι χώρες της Νότιας Ευρώπης υπερασπίζονται τη θερινή ώρα για μακρύτερες βραδιές. Αυτή η γεωγραφική διαφωνία παγώνει κάθε συμβιβασμό.
Στο μεταξύ, η Ademe εκτιμά ότι το ενεργειακό όφελος από την αλλαγή ώρας είναι κάτω από το 0,1 % της εθνικής κατανάλωσης — πράγμα που δείχνει πως το οικονομικό επιχείρημα που δικαιολογούσε αυτό το τελετουργικό από το πετρελαϊκό σοκ του 1976 δεν ισχύει πλέον.
Το 2026, οι δύο ημερομηνίες παραμένουν στο καλενδάρ: η 29 Μαρτίου για την έναρξη της θερινής ώρας (τα ρολόγια μετακινούνται μία ώρα μπροστά στις 2:00 τα ξημερώματα), και η 25 Οκτωβρίου για την επιστροφή στην κανονική ώρα. Για να περάσει κανείς τη μετάβαση στις 29 Μαρτίου χωρίς πολλά βάσανα, οι ειδικοί συνιστούν να μεταβάλλει τον ύπνο κατά 15 λεπτά κάθε βράδυ τις ημέρες που precede, να περιορίζει την έκθεση στις οθόνες το βράδυ και να βγαίνει στο φως της ημέρας ακούγοντας το ξύπνημα. Απτές κινήσεις, ενώ αναμένουμε την Ευρώπη να αποφασίσει επιτέλους για ένα ζήτημα που, σε Παρίσι και σε παγκόσμιο επίπεδο, επιστρέφει με ακρίβεια δύο φορές τον χρόνο: χωρίς λάθος.
Για να ακολουθήσετε την εξέλιξη της υπόθεσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο, μπορείτε να ανατρέξετε στα κείμενα της Κομισιόν για την αλλαγή της ώρας και στις συστάσεις της Inserm για τον κιρκάδιο ρυθμό.
