Misja Dakar-Dżibuti [1931-1933]: Contre-enquêtes, wystawa w Musée du Quai Branly, nasze zdjęcia

To wystawa czasowa, która z pewnością wzbudzi zainteresowanie. Od 15 kwietnia do 14 września 2025 r. Musée du Quai Branly prezentuje w swojej galerii Germain Viatte wystawę "Mission Dakar-Djibouti [1931-1933]: Contre-enquêtes " . Poprzez bogaty wybór przedmiotów, fotografii i archiwów, wystawa przedstawia jedną z najbardziej znanych misji w historii francuskiej etnologii, kierowaną przez Marcela Griaule'a. W latach 1931-1933 ekspedycja podróżowała z zachodu na wschód przez piętnaście krajów afrykańskich: Senegal, Mali, Burkina Faso, Benin, Niger, Nigerię, Czad, Kamerun, Republikę Środkowoafrykańską, Demokratyczną Republikę Konga, Sudan Południowy i Sudan, Etiopię, Erytreę i Dżibuti. W 1931 r. kraje te znajdowały się pod europejskimi rządami kolonialnymi, z wyjątkiem niepodległej Etiopii.

Celem tej "misji etnograficznej i lingwistycznej Dakar-Dżibuti " było sprowadzenie do Francji informacji, obrazów i obiektów kultury afrykańskiej, które uważano za skazane na zniknięcie. Do 1933 r. misja zebrała około 3 600 przedmiotów, 6 600 okazów przyrodniczych, 6 000 fotografii, 370 rękopisów, 79 ludzkich kości, około 20 nagrań i ponad 15 000 arkuszy terenowych. Wszystkie te przedmioty były przeznaczone do zbiorów Musée d'Ethnographie du Trocadéro, od tego czasu przemianowanego na Musée de l'Homme. Jednak warunki, w jakich te przedmioty, fotografie i rękopisy zostały pozyskane i zebrane, a także relacje między krajami kolonizowanymi i kolonialnymi, zrodziły wiele pytań.

Od tego czasu minęły lata, ale pytania dotyczące tej misji pozostają tak samo drażliwe i liczne jak zawsze. Dlatego też Muzeum Quai Branly - Jacques Chirac w Paryżu i Muzeum Czarnych Cywilizacji w Dakarze postanowiły przeprowadzić"kontrdochodzenie" w 2020 roku. Wspólnie stworzyli zespół naukowy złożony z francuskich i afrykańskich badaczy. Cel? Zbadanie archiwów tej misji i próba odtworzenia warunków jej pozyskania.

Od 15 kwietnia do 14 września 2025 r. Musée du Quai Branly wystawia niektóre przedmioty, fotografie i archiwa zebrane podczas tej ekspedycji, która miała miejsce w latach 1931-1933. Paryskie muzeum postanowiło opowiedzieć całą historię, umieszczając w centrum wystawy aktualne poglądy specjalistów z kontynentu afrykańskiego oraz wyniki badań przeprowadzonych przez afrykańskich i francuskich naukowców. "Mission Dakar-Djibouti [1931-1933]: Contre-enquêtes "("Misja Dakar-Dżibuti [1931-1933]: kontrpytania "), prezentująca wybór około 350 obiektów i fotografii, okazów przyrodniczych i archiwów, przygląda się warunkom, w jakich te różne dobra kultury zostały pozyskane.

• Przeczytaj także
• Tarō Okamoto, Japonia wymyślona na nowo: nowa wystawa w Musée du Quai Branly, nasze zdjęcia
• Au fil de l'or: wspaniała wystawa poświęcona złotu w sztuce mody w Musée du Quai Branly - zdjęcia
• Musée du Quai Branly w Paryżu: podróż do serca kultur świata

Po nakreśleniu tła ekspedycji etnograficznej i kontekstu politycznego w Afryce w tamtym czasie, "Mission Dakar-Djibouti [1931-1933]: Contre-enquêtes " prezentuje wybór przedmiotów: groty strzał, naszyjniki amuletów, maski herbowe, żelazne i drewniane noże, kufry ze skóry bawoła, tykwy, instrumenty muzyczne i inne.

Wystawa nie próbuje niczego ukrywać i obejmuje każdy aspekt procesu pozyskiwania. Połowa kolekcji pozostaje nieznana. Reszta została zakupiona, podarowana, zlecona, wymieniona, wydobyta, skradziona lub zarekwirowana. Przykładowo, wystawa poświęcona jest słynnej " kradzieży Boli ". Zaprojektowany między końcem XIX wieku a początkiem XX wieku zespół składający się z maski, kostiumu i fletów był przechowywany w swoim sanktuarium, zanim został skradziony przez Marcela Griaule'a i Michela Leirisa. Obiekty te zostały zarekwirowane 6 września 1931 r. z Kéméni w Mali, pomimo odmowy przywódcy kultu", czytamy na etykiecie. Tuż obok, Musée du Quai Branly wystawia szereg drewnianych przedmiotów, skradzionych 8 listopada 1931 r. z ossuarium w Mali.

Wystawa poświęca również część tym, którzy wzięli udział w misji, a niektórzy z nich pozostali w cieniu francuskich etnologów. Dotyczy to w szczególności Mamadou Vada. Były inżynier kolejnictwa był zatrudniony przez misję od lipca do października 1931 roku. W tym okresie nabył wiele przedmiotów dla misji lub sam je wykonał.

Bogato udokumentowana wystawa "Mission Dakar-Djibouti [1931-1933]: Contre-enquêtes " prezentuje niesamowitą kolekcję obiektów kultury afrykańskiej. Ale przede wszystkim wystawa ma na celu skłonienie nas do zastanowienia się nad historią nauki, przy jednoczesnym spojrzeniu wstecz na historię kolonialną. Jest to wystawa, która powinna spodobać się miłośnikom afrykańskiej kultury i sztuki, i na której przeczytanie wszystkich etykiet trzeba poświęcić trochę czasu.