In Parijs zijn de beroemde ommuurde ramen geen architectonisch mysterie, maar het resultaat van een belastingtruc gebaseerd op een vroegere belasting op ramen die in 1798 werd ingevoerd. Het is een ongewone anekdote over een tijd waarin ademen bijna een luxe was... en toen er zelfs belasting werd geheven op je gordijnen.
Dit is het verhaal van de absurde belasting op deuren en ramen! Na de Revolutie, in 1798, voerde het Directoire een belasting in op openingen - deuren en ramen - naar de buitenwereld. Het idee was simpel: hoe meer openingen je had, hoe meer je geacht werd te kunnen betalen. Dus elke opening die van buitenaf zichtbaar was, werd belast.
Hoe meer ramen je had, hoe meer je betaalde. Een echte uitnodiging om in het donker te leven. Parijzenaars, nooit kort van trucs, lieten zich niet verblinden. Minder ramen, lagere belastingen. Onverbiddelijke logica. Snel, we sluiten af, we ommuren, we camoufleren. Sommigen kozen voor de rustieke methode: goed ouderwets muurwerk met troffels. Anderen, subtieler, geven de voorkeur aan trompe-l'œil, het schilderen van valse ramen om de gevels in harmonie te houden. De fiscus zal blij zijn - en jij ook, met een vals balkon.
En zo eindigde Parijs met gevels vol nepramen, ook wel bekend als "belastingramen". Sommige zijn in trompe-l'œil geschilderd, andere zijn eenvoudige openingen die voor altijd gedoemd zijn. Het idee was niet alleen om geld te besparen: de symmetrie van de Haussmann gevels, die de architecten zo dierbaar was, moest ook behouden blijven. We wilden geen wiebelende gevel, ook al waren we boos op de fiscus.
Liefhebbers van oude stenen konden hun hart ophalen: ramen met stolpramen, verdeeld in verschillende delen, telden als vier openingen! Het oordeel was duidelijk: een bouwstijl kon je een arm en twee ogen kosten.
Dit alles heeft natuurlijk zijn neveneffecten: door licht te verbergen, verpesten we uiteindelijk onze gezondheid. Minder ramen betekent minder lucht, minder hygiëne en meer ziekte. Al in de 19e eeuw bemoeiden artsen zich ermee en klaagden een belasting aan die net zo duister was als de gevolgen ervan. Pas in 1926 werd deze belasting eindelijk afgeschaft. Oef, eindelijk konden we onze ramen openzetten zonder dat de fiscus op het balkon stond.
En nee, Parijs was niet alleen in dit schaduwtheater. Heel Frankrijk had er recht op, van het meest bescheiden landhuis tot het meest adellijke herenhuis. En dit briljante idee was niet alleen Frans: in Groot-Brittannië werd de beroemde "window tax" ingevoerd in 1696 en afgeschaft in 1851, waardoor ook blinde gevels achterbleven. België, Nederland en Spanje zijn ook gezwicht voor de verleiding om belasting te heffen op licht. Het lijkt erop dat helder zien in die tijd een fiscaal voorrecht was.
Deze pagina kan elementen bevatten die met AI zijn ondersteund, meer informatie hier.
