Gdy mowa o splendorze Ludwika XIV, na myśl od razu przychodzi galeria luster Pałacu Wersalskiego. Jednak niewielu zwiedzających wie, że ta ikoniczna sala ma swoją paryską odpowiedniczkę. Zanim powstał Wersal, młody Król Słońca zlecił w Luwrze urządzenie galerii Apollona, arcydzieło, które położyło fundamenty pod to, co kilka lat później stało się najsłynniejszym wystrojem królestwa.
Historia zaczyna się w 1661 roku, gdy pożar niszczy część Małej Galerii Luwru. Mając zaledwie 23 lata, Ludwik XIV postanawia tę katastrofę obrócić w szansę. Odbudowę powierza architektowi Louis Le Vau, podczas gdy Charles Le Brun, Pierwszy Malarz Króla, wymyśla zupełnie nowy wystrój.
Władca właśnie wybrał słońce jako swój znak osobisty. Motyw narzuca się sam: nowa galeria będzie poświęcona Apollo, greckiemu bogu Słońca, światła i sztuk. W mitologii Apollo symbolizuje porządek, harmonię i blask. Idąc za tę boską postać, Ludwik XIV potwierdza swój zamiar umieszczenia swego panowania w samym centrum politycznego i artystycznego wszechświata.
Galeria Apollona to więcej niż zwykła sala reprezentacyjna. Jest pierwszym wielkim inscenizowaniem władzy Ludwika XIV. Charles Le Brun wyobraża sobie ogromny program dekoracyjny, w którym sufit opowiada codzienny bieg Apollona rydwanem po niebie. Wokół tej kompozycji centralnej krążą pory roku, miesiące, godziny, kontynenty i znaki zodiaku. Całość oddaje potęgę słońca, od której zależy porządek świata… oczywista metafora władzy królewskiej. Ta metoda łączenia architektury, malarstwa, rzeźby i złocenia jest wówczas całkowicie nowatorska. Po raz pierwszy wszystkie sztuki dialogują, by służyć jednemy przekazowi politycznemu: gloryfikować króla.
Dlatego uważa się galerię Apollina za przodkinię galerii Lustrzanej. Artyści pracujący w Luwrze będą potem towarzyszyć Louisowi XIV w Wersalu. Louis Le Vau, Charles Le Brun i liczni rzeźbiarze oraz dekoratorzy ponownie wykorzystają zasady wypracowane w galerii Apollona, by zaprojektować przyszłą Galerię Lustrzaną. Luwr stanie się zatem prawdziwym laboratorium, w którym kształtuje się język sztuki klasycyzmu francuskiego.
Gdy dwór na stałe osiedla się w Wersalu, prace nad galerią Apollona zostają przerwane. Energię poświęca się teraz na budowę nowego pałacu królewskiego, gdzie idee rozwinięte w Luwrze nabierają jeszcze bardziej spektakularnego wymiaru.
Obie galerie od razu urzekają bogactwem dekoracji: sklepienia malowidłami, obfitością złoceni, monumentalnymi rzeźbami i dążeniem do wywarcia wrażenia na zwiedzających. Ale opowiadają dwie różne historie. W galerii Apollona, Ludwik XIV wciąż wybiera wyrażanie siebie poprzez mitologię. Król chowa się za postacią Apollona, uosobienia Słońca.
W Wersalu, kilka lat później, ta ostrożność znika. W galerii des Glaces, Charles Le Brun stopniowo rezygnuje z alegorii na rzecz znacznie bezpośredniejszego uhonorowania zwycięstw politycznych i militarnych suwerena. Sufit ukazuje realne sukcesy panowania Ludwika XIV, a nie mitologiczny przekaz.
Ta ewolucja ilustruje rosnącą potęgę Króla Słońca: od młodego monarchy, który wciąż kształtuje swój wizerunek, do władcy, którego dokonania wystarczają, by opowiadać o wielkości. Los galerii Apollona ma jednak długą przerwę. Gdy Ludwik XIV na stałe opuszcza Paryż i przenosi dwór do Wersalu, prace nad tym przedsięwzięciem pozostają nieukończone przez niemal dwa wieki.
Dopiero w XIX wieku architekt Félix Duban wznowił prace nad obiektem. Zwrócił się między innymi do Eugène'a Delacroixa, czołowej postaci francuskiego romantyzmu. Ten nurt artystyczny, kładący nacisk na wyrażanie emocji, moc kolorów i dynamikę kompozycji, stanowił wyraźny przeskok w porównaniu z klasycyzmem XVII wieku. Delacroix stworzył wtedy efektowny centralny sufit pod tytułem „Apollo zwycięzca nad wężem Pytona”, który dziś uchodzi za jedno z jego monumentalnych arcydzieł. To spotkanie klasycyzmu Ludwika XIV i romantyzmu Delacroixa nadaje galerii wyjątkowe bogactwo artystyczne.
Ta strona może zawierać elementy wspomagane przez SI, więcej informacji tutaj.
