Het landgoed Trianon en het gehucht van de koningin

Het landgoed Trianon kan apart van het kasteel worden bezocht. Het ligt op twee kilometer afstand en was ooit een toevluchtsoord voor koningen die rust en ontspanning zochten ver weg van het hof. Het landgoed werd aangelegd door Lodewijk XV en werd het leengoed van Marie-Antoinette, die het terrein aanpaste en een heel gehucht creëerde, als een klein dorp.

Wat dacht je ervan om het landgoed van Trianon te verkennen? Gesticht op de plek van het voormalige dorp Trianon, gekocht door Lodewijk XIV in 1661, werd het landgoed Trianon geleidelijk uitgebreid en omgevormd tot het einde van het Ancien Régime. Voor de verandering van de glitter en glamour van Versailles, ziet het Trianon Estate eruit als een klein dorp.

Het oorspronkelijke complex bestond uit één kasteel: het Grote Trianon, gebouwd door Jules Hardouin-Mansart voor Lodewijk XIV in 1687. Pas tussen 1761 en 1768 ontstond een tweede verblijf, het Kleine Trianon, ontworpen door Ange-Jacques Gabriel voor Lodewijk XV. De koningin Marie-Antoinette die er vaak verbleef, voegde later een charmant dorpje toe, het Hameau, ontworpen door Richard Mique tussen 1783 en 1786.

Dit domein was in vroegere tijden de rustplaats van de monarchen tijdens de regeerperiode van Lodewijk XVI, Lodewijk XV en weer Lodewijk XVI. Het bood hen de mogelijkheid de hofhouding te ontvluchten tijdens de zomer. Het was een feestelijke plek, waar ze optredens gaven en dineerden.

Onder Napoleon I werd het Trianon-gebied in 1810 formeel afgescheiden van het Château de Versailles, met de constructie van hekken en palissades. Een eeuw later, in 1910, werd het opnieuw geïntegreerd in Versailles.

Hoewel het Groot Trianon over strak geometrische, Franse tuinen beschikt, wijkt de architectuur ervan af van het traditionele, drie verdiepingen tellende kasteel. Het is ontworpen op één niveau, met een patio van roze Languedoc-marmer die uitkijkt over de tuinen, en binnenwritten decoraties van houtwerk. Het geeft een indruk van het levensgevoel van de 18e eeuw. Lodewijk XIV bezocht het met zijn nieuwe vrouw, de markiezin de Maintenon, voor korte verblijven.

De Franse tuinen die uitkijken op de Grande Canal, dat door Lodewijk XIV graag met de boot werd bereden, werden ontworpen door Michel Le Bouteux, neef van André Le Nôtre. Geordend en geometrisch, waren ze bezaaid met duizenden geurende en waardevolle planten zoals tulpen, hyacinten, anemonen, lelies, jasmijnen, sneeuwklokjes en kruizemunt.

De bloemen werden niet in volle grond geplant, maar in potten, zodat ze dagelijks konden worden verwisseld voor een levendig, geurend decor dat de architectuur van het Groot Trianon perfect tot leven bracht — een echt 'Palais de Flore' dat volledig openstond naar de tuinen.

De markiezin de Pompadour moedigde de koning aan om de zichtlijn van de tuin af te sluiten met de bouw van een nieuw kasteel: het Kleine Trianon, dat van 1761 tot 1768 werd gebouwd door Ange-Jacques Gabriel. Dit kleine gebouw werd aanvankelijk bewoond door gravin Du Barry, de nieuwe favoriet, nadat Madame de Pompadour in 1764 was overleden.

In 1774 gaf koning Lodewijk XVI het aan zijn vrouw, Marie-Antoinette, die er haar privéverblijf van maakte en de tuinen volledig heringerichtte, met een stijlvol Engels-Chinees tuinlandschap, inclusief grot, waterval en diverse villa’s, ontworpen door haar architect Richard Mique.

Voor het Kleine Trianon bouwde hij het Tempel van de Liefde, een antieke rotonde met in het midden een replica, gemaakt door Louis-Philippe Mouchy, van de sculptuur L’Amour se taillant un arc dans la massue d’Hercule, die het zijn naam gaf.

Ook ontstonden onder meer de Belvedère en het Theater van de Koningin.

De absolute parel is echter het Hameau van de Koningin. Dit dorpje bestaat uit tien rustieke huisjes, geïnspireerd door de schilderijen van Hubert Robert. De bouw werd afgerond in 1786. Ondanks de eenvoudige gevels verraden de binnenkant rijkelijk gedecoreerde kamers. Let wel: een rondleiding door het huis van de koningin is enkel mogelijk onder begeleiding.

Elke villa, behalve de Marlborough-toren, heeft zijn eigen tuin: de molen, het huis van de koningin, het huis van de bewaker... De meeste zijn moestuinen, behalve de tuin van de Koekoeksklokken, die vooral aromatisch is.

Twee boomgaarden, waarvan één achter het huis van de koningin, herbergen fruitbomen zoals appelaars, kersenbomen, perelaars, pruimenbomen, nashi en perenbomen en dilamblozen.

Een bezoek aan het domein biedt ook de gelegenheid om de prachtige bomen te ontdekken. Van de Franse tuinen voor het kasteel tot de Engelse tuin van Trianon, het Versailles-domein herbergt bijzondere bomen. Oorspronkelijk bestond het vooral uit lindebomen en kastanjebomen, maar de collectie werd uitgebreid met zeldzame soorten uit verre landen: Libanese ceder, tulpenboom, Virginia-jeneverbes en Japanse sophora. Sommige historische bomen overleefden de storm van 1999 en zijn nog steeds te bewonderen.

Kortom, behalve het Kasteel van Versailles is ook het Trianon-complex een verborgen parel die een bezoek waard is. Er bestaat hiervoor een speciaal ticket Domaine van Trianon dat toegang geeft tot het terrein, de tijdelijke tentoonstellingen, de tuinen en het park.