Czy można zwiedzać Cour des comptes? Sekrety Pałacu Cambon w Paryżu

Usytuowany przy ulicy Cambon, tuż obok Opéra Garnier i placu de la Concorde, pałac Cambon od ponad wieku mieści Najwyższą Izbę Kontroli. Za jego monumentalną fasadą kryje się mało znany budynek, bogato zdobiony, gdzie czuwają nad finansami publicznymi Francji. Przypomnijmy historię tego pałacu republikańskiego, rzadko otwartego dla zwiedzających.

Kilka kroków od placu Vendôme oraz ogrodów Tuileries stoi imponujący budynek, którym codziennie mijają tysiące Paryżan, nie znając jego historii. Pałac Cambon jest jednak jednym z kluczowych punktów w instytucjach francuskich. Od ponad stu lat mieści Trybunał Obrachunkowy, organ odpowiedzialny za kontrolę wykorzystania środków publicznych i ocenę zarządzania administracjami, samorządami oraz licznymi podmiotami publicznymi.

Jeśli jego rola jest kluczowa dla funkcjonowania państwa, budynek pozostaje wciąż w dużej mierze nieznany. W przeciwieństwie do wielkich narodowych pałaców nigdy nie miał na celu imponować tłumom, lecz zapewnić instytucji siedzibę godną jej znaczenia.

Instytucja starsza niż własny pałac

Ale Cour des comptes nie rodzi się razem z pałacem Cambon! Zostaje utworzona w 1807 roku przez Napoléon Ier, aby zastąpić dawne organy finansowe czasów Starego Reżimu. Jej misja jest jasna: kontrolować prawidłowość finansów publicznych i gwarantować właściwe wykorzystanie środków państwa. Przez kilka dekad siedziała w pałacu d'Orsay, ogromnym budynku na lewym brzegu Sekwany.

Ale ten budynek zostaje podpalony podczas Komuny Paryskiej, w maju 1871 roku. Płomienie niszczą dużą część archiwów i czynią lokale nieużytecznymi. W związku z tym niezbędne staje się wybudowanie nowej siedziby dostosowanej do potrzeb instytucji.

Pałac Cambon, arcydzieło architektury oficjalnej

Wybór padł na teren przy ulicy Cambon, w 1. dzielnicy Paryża. Budowa nowego pałacu rozpoczyna się pod koniec XIX wieku pod kierunkiem architekta Constant Moyaux, specjalisty od architektury instytucjonalnej. Po jego śmierci kontynuuje pracę jego uczeń Paul Guadet, a inwestycja dobiega końca na początku XX wieku. Uroczyste otwarcie w 1912 roku, pałac Cambon zyskuje monumentalną architekturę inspirowaną francuskim klasycyzmem.

Jej fasada, prosta, a zarazem majestatyczna, kontrastuje z bogactwem wnętrz. Budynek skupia się wokół kilku dziedzińców i galerii, a jego monumentalne schody, malarstwa na sufitach, polichromowane marmury i rzeźbiarskie dekoracje świadczą o mistrzostwie rzemieślników z czasów Belle Époque.

Sala rozpraw godna pałacu

Jedna z najbardziej imponujących sal to Wielka Izba, gdzie toczą się uroczyste posiedzenia Najwyższej Izby Kontroli. Jej wystrój bardziej kojarzy się z salą bankietową niż z salą sądową: rzeźbione boazerie, wysokie kolumny, zasłony, złocenia i imponujący sufit nadają całości wyjątkową poważność.

Celem było przypomnienie autorytetu tej instytucji odpowiedzialnej za nadzór nad finansami publicznymi w imieniu obywateli. Pałac mieści także znaczącą bibliotekę prawniczą oraz liczne dzieła sztuki, w tym alegoryczne malowidła poświęcone sprawiedliwości, prawu i dobrej administracji.

Mało znana anegdota: pozostałości pałacu Orsay wciąż obecne

Mało kto o tym wie, ale niektóre elementy dekoracyjne pałacu w Orsay, zniszczonego w 1871 roku, zostały uratowane przed wyburzeniem ruin. Kilka rzeźb, boazerii i elementów architektonicznych zostało w ten sposób ponownie wykorzystanych lub zachowanych przez Najwyższą Izbę Kontroli. Przypominają one o więzi między instytucją epoki Napoleona a jej dawną siedzibą, która zniknęła, a dziś na brzegach Sekwany prawie nie widać po niej śladu.

Ciekawostka: mimo swojej nazwy pałac Cambon nie jest ani dawnym pałacem królewskim ani książęcym. Zawdzięcza swoją nazwę jedynie ulicy Cambon, która z kolei nosi imię na cześć rewolucjonisty Pierre'a-Josepha Cambona, znanego z roli w reorganizacji finansów publicznych podczas Révolution française.

Czy można zwiedzać pałac Cambon?

Tak, ale tylko wyłącznie w nielicznych momentach. Pałac Cambon nie jest dostępny na codzienne zwiedzanie, ponieważ pozostaje aktywną siedzibą Cour des comptes i kilku instytucji finansowych. Mimo to publiczność może go poznawać podczas Europejskich Dni Dziedzictwa, gdy warunki funkcjonowania pozwalają na to. Zwiedzający mają wtedy okazję podziwiać Wielką Izbę, schody honorowe, niektóre salony oraz wyjątkowe wnętrza, zwykle zarezerwowane dla sędziów i pracowników instytucji.

Poza tymi wyjątkowymi otwarciami, jedynie uczestnicy niektórych wydarzeń oficjalnych lub zawodowych mają prawo wejść do budynku!

Te miejsca w Paryżu, które wydaje się być zamknięte… a które można odwiedzić (i podpowiadamy, jak to zrobić)
Poznajcie te ikoniczne miejsca w Paryżu, które uchodzą za siedziby instytucji lub urzędników, a które mimo to otwierają swoje drzwi dla zwiedzających. Pałac Elizejski, Matignon, Senat, zabytki religijne… Wyjaśniamy, kiedy i jak je zwiedzać. [Czytaj więcej]